Eikenprocessierupsen, een (H)AARIG gevaar!

Eikenprocessierupsen, iedereen heeft er ongetwijfeld al van gehoord en misschien ooit zelf ook al last van gehad. Net zoals mensen kunnen dieren ook enorm veel last ondervinden van deze rupsen.

Waar komen eikenprocessierupsen voor?

Zoals de naam al zegt komen eikenprocessierupsen voor in gebieden waar eikenbomen staan. Ze leven zowel op Amerikaanse eik, Moeras eik, Hongaarse eik, maar hebben een sterke voorkeur voor de Zomereik. Het kan ook voorkomen dat er rupsen op andere bomen te vinden zijn zoals beuk en berk. Processierupsen zijn niet enkel te vinden in onze bossen, maar ook naast wegen en wandelpaden, waarlangs eikenbomen staan, kan dit gevaarte zich schuilhouden.

Hoe is de eikenprocessierups te herkennen?

De eikenprocessierupsen leven in groepen bij elkaar en maken op de stammen of dikkere takken grote nesten. Dit gebeurt vooral aan de zonnige zuidkant van de eikenbomen. De nesten bestaan uit een dicht spinsel van vervellingshuidjes, met (brand)haren en uitwerpselen. Je kan de nesten herkennen als plakkaten op de stam of takken van eiken. Vanuit hun nesten gaan de rupsen ‘s nachts in processie op zoek naar voedsel: de eikenbladeren.
Niet alle nesten bevinden zich hoog in de boom, vanaf het vierde stadium kunnen de processierupsen zich ook ingraven aan de voet van de stam van de eik. De rupsen zitten daar overdag in een kluitje bij elkaar. Zo ziet een nest van eikenprocessierupsen eruit

De levenscyclus van de eikenprocessierupsen en wanneer schuilt het gevaar…

Levenscyclus van de eiken processierupsen

Hoe kan men in contact komen met de brandharen van de eikenprocessierupsen?

De brandharen worden bij een ongewenste aanraking actief afgeschoten door de rups. Tevens kunnen de haren vanuit de nesten passief met de wind worden meegevoerd of door trillingen van verkeer vrijkomen en verder verspreid worden. Ook eenmaal met brandharen besmette kleren of een tent kan een bron van overdracht van deze haren naar mensen en/of dieren zijn.
Honden of katten kunnen op dezelfde manier in aanraking komen met de brandharen, maar er loert nog extra gevaar door de grondnesten. Overdag zitten de rupsen in deze grondnesten aan de voet van de boom en wanneer je hond aan deze nest gaat snuffelen gaan de brandharen worden afgeschoten door de rupsen.

Welke klachten kunnen er ontstaan na blootstelling aan de brandharen?

De brandharen van de eikenprocessierupsen hebben kleine weerhaakjes waardoor ze zich vastzetten op huid en vacht. De brandharen kunnen, binnen 8u na contact, irritatie van de huid geven met jeuk en pijnlijke, rode uitslag als resultaat. Maar de brandharen kunnen ook terechtkomen in ogen en/of oren en hier een heftige reactie teweegbrengen met roodheid, jeuk en zwelling tot gevolg. In sommige gevallen kan er zelfs ontsteking optreden.
Na inademing kunnen brandharen irritatie of ontsteking geven van het slijmvlies van de bovenste luchtwegen (neus, keel en bovenste gedeelte luchtpijp). Tevens kunnen mensen ook klagen over pijn in de keel en eventuele slikstoornissen, in sommige gevallen is er sprake van kortademigheid. Bij honden/katten kan er dus ook sprake zijn van kortademigheid en slikproblemen. Bij honden kan het ook voorkomen dat er een zwelling is van de tong en/of lippen waardoor ze moeilijkheden krijgen met ademen en slikken.

Blaasje op de tong van uw huisdier door aanraking met de brandharen van de eikenprocessierupsenOpgezwollen snuit en aangezicht door aanraking met de brandharen

Wat te doen als je denkt dat je hond/kat in contact is gekomen met eikenprocessierupsen?

De stoffen die van de haren afkomen veroorzaken een op allergie lijkende huiduitslag, zwellingen, rode ogen en jeuk. In de meeste gevallen verdwijnen de klachten vanzelf. Niet alle individuen zijn even gevoelig voor de brandharen. Wanneer één of meer rupsen in de bek komen of zelfs ingeslikt worden dan kan dat ook nog misselijkheid of een allergische reactie op de slijmvliezen veroorzaken. In zeldzame gevallen kunnen andere verschijnselen ontstaan, namelijk braken, duizeligheid en koorts.

PUUR Bombyx

is een product dat de aantasting door de brandhaartjes van de eikenprocessierupsen verzacht. Bij vermoeden van contact met de brandharen van de eikenprocessierups, spoel je dier af met lauwwarm water. De vacht afnemen met een vochtig washandje werkt ook, maar wrijf de brandharen niet in de vacht. Pas ook de wandelroute aan als de rups daar actief is en vermijd zoveel mogelijk plekken waar de plaagdruk hoog is en waar veel eikenbomen staan. De plekken kunnen ingesmeerd worden met zowel de druppels van PUUR Bombyx of met de volgende uitwendige producten: PUUR Hotspot foam of Vetramil honingzalf

Ga zo snel mogelijk naar de dierenarts wanneer er sprake is van ernstige klachten! Soms is het nodig om sterke jeuk werende of ontzwellende medicatie toe te dienen. De ‘allergische’ reactie kan namelijk dodelijk zijn.

Hoe kan je aanraking voorkomen?

Houd uw hond goed, liefst aangelijnd, in de gaten tijdens de wandeling en let zelf goed op de nesten in eikenbomen. Laat uw hond niet in bermen snuffelen of spelen tijdens de risicoperiode van de processierupsen.